Σωματοαισθητικό σύστημα και τικ της παιδικής ηλικίας

Συνεργασία

Η DatAnalysis συμμετείχε σε ερευνητική συνεργασία με την Α’ Παιδιατρική Κλινική του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στο Ιπποκράτειο Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης, με αντικείμενο τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ του σωματοαισθητικού συστήματος και των διαταραχών τικ στην παιδική ηλικία. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο πλαίσιο της διδακτορικής διατριβής της Μ. Κυριαζή στο Ιδρυματικό Καταθετήριο Επιστημονικών Εργασιών (ΙΚΕΕ) του Α.Π.Θ. Η DatAnalysis ανέλαβε τον σχεδιασμό της στατιστικής μεθοδολογίας, την επεξεργασία των δεδομένων και την ερμηνεία των αποτελεσμάτων, συμβάλλοντας στην κατανόηση των νευροφυσιολογικών μηχανισμών που σχετίζονται με τα τικ και το σύνδρομο Tourette.

Το αντικείμενο της έρευνας

Τα τικ αποτελούν αιφνίδιες, επαναλαμβανόμενες και μη ρυθμικές κινητικές ή φωνητικές εκδηλώσεις, οι οποίες χαρακτηρίζονται από εναλλαγές περιόδων έξαρσης και ύφεσης. Οι διαταραχές τικ, συμπεριλαμβανομένου του συνδρόμου Gilles de la Tourette, εμφανίζονται κυρίως κατά την παιδική ηλικία και συχνά συνοδεύονται από αισθητηριακές εμπειρίες, γνωστές ως προειδοποιητική αισθητηριακή αύρα (Premonitory Urge).

Στόχος της μελέτης ήταν να διερευνήσει τη συμμετοχή του σωματοαισθητικού συστήματος στην εμφάνιση και τη σοβαρότητα των τικ, καθώς και να αξιολογήσει τη σχέση των αισθητηριακών διαταραχών με την κλινική εικόνα, την ποιότητα ζωής και τη συνολική λειτουργικότητα των παιδιών και εφήβων με σύνδρομο Tourette. Παράλληλα, επιδιώχθηκε η ανάδειξη αντικειμενικών δεικτών που μπορούν να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση της παθοφυσιολογίας των διαταραχών τικ.

Μεθοδολογία

Στη μελέτη συμμετείχαν 81 παιδιά και έφηβοι ηλικίας 3,5 έως 15,5 ετών με διαταραχές τικ ή σύνδρομο Tourette, οι οποίοι παρακολουθούνταν στο Αναπτυξιακό Ιατρείο της Παιδιατρικής Κλινικής. Στη διαδικασία συμμετείχε επίσης ομάδα μαρτύρων αντίστοιχης ηλικίας και ύψους, ώστε να είναι δυνατή η αξιόπιστη σύγκριση των νευροφυσιολογικών μετρήσεων.

Οι συμμετέχοντες αξιολογήθηκαν σύμφωνα με αυστηρά κριτήρια ένταξης και αποκλεισμού, ώστε να περιοριστεί η επίδραση παραγόντων όπως η φαρμακευτική αγωγή ή η ύφεση των συμπτωμάτων. Η μελέτη επικεντρώθηκε στην καταγραφή των σωματοαισθητικών προκλητών δυναμικών και στη συσχέτισή τους με την κλινική βαρύτητα των τικ και τις αισθητηριακές διαταραχές.

Η DatAnalysis ανέλαβε την οργάνωση της βάσης δεδομένων, τον έλεγχο ποιότητας των πληροφοριών και την προετοιμασία των δεδομένων για την επαγωγική στατιστική ανάλυση.

Στατιστική Ανάλυση

Η στατιστική επεξεργασία πραγματοποιήθηκε με χρήση σύγχρονων βιοστατιστικών μεθόδων. Για τις ποιοτικές μεταβλητές υπολογίστηκαν οι συχνότητες και τα ποσοστά εμφάνισης, ενώ οι συνεχείς μεταβλητές ελέγχθηκαν ως προς την κανονικότητα με τη δοκιμασία Kolmogorov–Smirnov.

Οι σχέσεις μεταξύ κατηγορικών μεταβλητών αξιολογήθηκαν με τους ελέγχους Chi-square και Fisher’s Exact Test, ενώ για τη σύγκριση των μέσων τιμών εφαρμόστηκε το Student’s t-test μετά από έλεγχο της ομοιογένειας των διασπορών. Η διερεύνηση των γραμμικών συσχετίσεων μεταξύ συνεχών μεταβλητών πραγματοποιήθηκε με τον συντελεστή συσχέτισης Pearson, επιτρέποντας την αναγνώριση των σημαντικότερων παραγόντων που σχετίζονται με τη σοβαρότητα των τικ και των αισθητηριακών συμπτωμάτων.

Αποτελέσματα

Η μελέτη επιβεβαίωσε ότι η σοβαρότητα των τικ παρουσιάζει σημαντικές διακυμάνσεις κατά την παιδική ηλικία και ανέδειξε σημαντικές σχέσεις μεταξύ της ηλικίας, των αισθητηριακών συμπτωμάτων και της συνολικής βαρύτητας της διαταραχής.

Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε θετική συσχέτιση μεταξύ της ηλικίας και της συνολικής βαθμολογίας της Total Yale Global Tic Severity Scale, καθώς και μεταξύ της ηλικίας και της κλίμακας Premonitory Urge for Tics Scale (PUTS). Επιπλέον, καταγράφηκε ισχυρή θετική συσχέτιση μεταξύ της έντασης της προειδοποιητικής αισθητηριακής αύρας και της σοβαρότητας των τικ.

Αντίθετα, δεν παρατηρήθηκε σημαντική σχέση μεταξύ της σοβαρότητας των τικ και των αιματολογικών παραμέτρων που εξετάστηκαν. Παράλληλα, στα αγόρια διαπιστώθηκε σημαντική αρνητική συσχέτιση μεταξύ των επιμέρους διαστάσεων του Sensory Profile και της συνολικής βαρύτητας των τικ, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι αισθητηριακές δυσλειτουργίες αποτελούν σημαντική παράμετρο της κλινικής εικόνας των παιδιών με σύνδρομο Tourette.

Η συμβολή της DatAnalysis

Η συγκεκριμένη ερευνητική εργασία αναδεικνύει την εξειδίκευση της DatAnalysis στην ανάλυση σύνθετων βιοϊατρικών και νευροφυσιολογικών δεδομένων. Μέσα από την εφαρμογή προηγμένων στατιστικών τεχνικών και την ολοκληρωμένη ερμηνεία των αποτελεσμάτων, η DatAnalysis συνέβαλε στην ανάδειξη της σημασίας των αισθητηριακών διαταραχών στη φυσική πορεία των τικ και του συνδρόμου Tourette. Τα ευρήματα της μελέτης ενισχύουν την ανάπτυξη πιο εξατομικευμένων διαγνωστικών και θεραπευτικών προσεγγίσεων, υποστηρίζοντας την κλινική λήψη αποφάσεων και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των παιδιών με διαταραχές τικ.