Ικανοποίηση Χρηστών Υπηρεσιών Κοινοτικής Ψυχικής Υγείας στην Ελλάδα
Συνεργασία
Η DatAnalysis συμμετείχε σε ερευνητική συνεργασία με το Κέντρο Παιδιού και Εφήβου, το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και άλλους επιστημονικούς φορείς, συμβάλλοντας στον σχεδιασμό και την υλοποίηση της μελέτης «Users’ Satisfaction in a Community-Based Mental Health Service Provider in Greece», η οποία δημοσιεύθηκε το 2023 στο διεθνές περιοδικό Journal of Psychiatry and Behavioral Sciences. Η DatAnalysis ήταν υπεύθυνη για τον σχεδιασμό της στατιστικής ανάλυσης, την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάπτυξη των πολυπαραγοντικών μοντέλων που χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση της ικανοποίησης των χρηστών υπηρεσιών ψυχικής υγείας.
Το αντικείμενο της έρευνας
Η αξιολόγηση της ικανοποίησης των χρηστών αποτελεί βασικό δείκτη ποιότητας στις υπηρεσίες κοινοτικής ψυχικής υγείας. Η συστηματική καταγραφή της εμπειρίας των ίδιων των χρηστών και των οικογενειών τους συμβάλλει στον εντοπισμό ανεκπλήρωτων αναγκών, στη βελτίωση της οργάνωσης των υπηρεσιών και στην ενίσχυση της ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας.
Στόχος της μελέτης ήταν η αποτίμηση του βαθμού ικανοποίησης των χρηστών στις πέντε κλινικές δομές του Κέντρου Παιδιού και Εφήβου στην Ελλάδα, καθώς και η διερεύνηση των παραγόντων που επηρεάζουν την εμπειρία τους από τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Παράλληλα, εξετάστηκαν οι ανάγκες που παραμένουν ανεκπλήρωτες, ώστε να διατυπωθούν τεκμηριωμένες προτάσεις για τη βελτίωση των υπηρεσιών.
Μεθοδολογία
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε χρήστες υπηρεσιών ψυχικής υγείας και στους συγγενείς τους, οι οποίοι εξυπηρετούνταν από πέντε κλινικές δομές του Κέντρου Παιδιού και Εφήβου στην Αττική και τη Χίο. Συνολικά συμμετείχαν 138 χρήστες, που αντιστοιχούσαν σε ποσοστό ανταπόκρισης 38,9% των επιλέξιμων συμμετεχόντων.
Για τη συλλογή των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η ελληνική έκδοση του Verona Satisfaction Scale System (VSSS-EU), ενός διεθνώς αναγνωρισμένου εργαλείου αξιολόγησης της ικανοποίησης από υπηρεσίες κοινοτικής ψυχικής υγείας. Το ερωτηματολόγιο αξιολογεί επτά διαστάσεις της εμπειρίας των χρηστών, ενώ στη συγκεκριμένη μελέτη εμπλουτίστηκε με επιπλέον ερωτήσεις που αφορούσαν υπηρεσίες λογοθεραπείας και εργοθεραπείας.
Στατιστική Ανάλυση
Η DatAnalysis σχεδίασε και υλοποίησε την πλήρη στατιστική επεξεργασία των δεδομένων. Αρχικά πραγματοποιήθηκε περιγραφική στατιστική ανάλυση, ενώ η κανονικότητα των ποσοτικών μεταβλητών ελέγχθηκε με τη δοκιμασία Kolmogorov–Smirnov.
Για τη διερεύνηση διαφορών μεταξύ ομάδων χρησιμοποιήθηκαν οι έλεγχοι Student’s t-test, ANOVA και Chi-square, ενώ οι γραμμικές σχέσεις εξετάστηκαν με τον συντελεστή συσχέτισης Pearson. Τέλος, εφαρμόστηκαν πολυπαραγοντικά μοντέλα γραμμικής παλινδρόμησης (Multivariable Linear Regression), προσαρμοσμένα ως προς την ηλικία, το φύλο, την κλινική δομή, την ιδιότητα του συμμετέχοντα (χρήστης ή συγγενής), τη διάρκεια παρακολούθησης και τη συνολική διάρκεια χρήσης υπηρεσιών ψυχικής υγείας.
Αποτελέσματα
Η συνολική βαθμολογία ικανοποίησης ήταν ιδιαίτερα υψηλή (4,2/5), γεγονός που υποδηλώνει ότι οι χρήστες αξιολογούν θετικά τις υπηρεσίες που λαμβάνουν. Η υψηλότερη βαθμολογία καταγράφηκε στη διάσταση «Δεξιότητες και Συμπεριφορά των Επαγγελματιών» (4,5/5), ενώ η χαμηλότερη στη διάσταση «Τύποι Παρέμβασης» (3,9/5), αναδεικνύοντας πεδίο περαιτέρω ανάπτυξης των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Το ποσοστό των δυσαρεστημένων χρηστών ήταν μόλις 9,6%, ένα από τα χαμηλότερα που έχουν αναφερθεί στη διεθνή βιβλιογραφία. Επιπλέον, η ανάλυση έδειξε ότι η ηλικία σχετίζεται θετικά με τη συνολική ικανοποίηση και την αντιλαμβανόμενη αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών, ενώ οι ίδιοι οι χρήστες αξιολόγησαν υψηλότερα από τους συγγενείς τους τόσο τις δεξιότητες των επαγγελματιών όσο και την προσβασιμότητα των υπηρεσιών.
Η συμβολή της DatAnalysis
Η συγκεκριμένη μελέτη αναδεικνύει την εξειδίκευση της DatAnalysis στην ανάλυση δεδομένων υπηρεσιών υγείας και ψυχικής υγείας, καθώς και στην αξιολόγηση δεικτών ποιότητας παρεχόμενων υπηρεσιών. Μέσα από την εφαρμογή σύγχρονων στατιστικών τεχνικών και πολυπαραγοντικών μοντέλων, η DatAnalysis συνέβαλε στην παραγωγή αξιόπιστων επιστημονικών τεκμηρίων που μπορούν να αξιοποιηθούν για τη βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών, τον σχεδιασμό πολιτικών ψυχικής υγείας και την ενίσχυση της ανθρωποκεντρικής προσέγγισης στην παροχή φροντίδας.